Λευκάδα: Πώς άντεξαν στα Ρίχτερ κτίρια 150 ετών;

Λευκάδα: Πώς άντεξαν στα Ρίχτερ κτίρια 150 ετών;

Έκπληξη έχει προκαλέσει σε αρχετέκτονες και πολιτικούς μηχανικούς το γεγονός ότι κτίρια στη Λευκάδα, που χτίστηκαν στις αρχές του 19ου αιώνα, έχουν αντέξει σε μεγάλους σεισμούς, όπως τα 6,4 Ρίχτερ που σημειώθηκαν στις 17 Νοεμβρίου.

 

Σύμφωνα με δημοσίευσμα του “Έθνους”, τα παραδοσιακά σπίτια της πόλης της Λευκάδας, τα οποία μετρούν περισσότερα από 150 χρόνια ζωής, έχουν χτιστεί με ένα ιδιαίτερο αντισεισμικό σύστημα, που συναντάται σε ελάχιστες περιοχές του κόσμου.

Κατασκευές που βγήκαν αλώβητες από τον πρόσφατο σεισμό, άντεξαν την ισχυρή δόνηση του 2003 και επέζησαν μεγάλων σεισμικών γεγονότων στο παρελθόν, ενώ κτίρια ηλικίας μίας ή δύο δεκαετιών φέρουν εμφανή τα σημάδια των 6,4 Ρίχτερ που εκδηλώθηκαν στις 17 Νοεμβρίου.

Όπως αναφέρεται στο δημοσίευμα, το δομικό τους μοντέλο συνίσταται σε ένα έξυπνο σύστημα μεικτής δόμησης με πέτρες στο ισόγειο και ξύλο στους ορόφους, ενώ στο εσωτερικό των τοίχων του ισογείου υπάρχει δευτερεύων βοηθητικός φέρων οργανισμός από αραιά ξύλινα υποστυλώματα, τα οποία υποβαστάζουν τους ορόφους.

Αυτό έχει ένα ασύγκριτο πλεονέκτημα: ακόμη και αν τμήματα της λιθοδομής στο ισόγειο καταρρεύσουν, το επάνω τμήμα συνεχίζει να στηρίζεται μέχρι να αποκατασταθούν οι βλάβες.

Ο αντισεισμικός τρόπος κατασκευής που υιοθετήθηκε κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας μέσα από την εμπειρία των παραδοσιακών μαστόρων δοκιμάστηκε στην πράξη το 1825 με τον ισχυρό σεισμό των 6,7 Ρίχτερ που έπληξε τη Λευκάδα και στη συνέχεια κωδικοποιήθηκε σε οικοδομική νομοθεσία.

Ολόκληροι κορμοί δέντρων στα θεμέλια!

Ενδιαφέρουσες περιγραφές του παραδοσιακού τρόπου χτισίματος παρέχουν οι κάτοικοι της Λευκάδας.

Από βιβλία που έχουν γραφτεί για τα παλιά σπίτια του νησιού, όπως αυτό του Δήμου Μαλακάση, προκύπτει ότι ολόκληροι κορμοί δέντρων αλείφονταν με κατράμι και πίσσα και τοποθετούνταν στα θεμέλια σε όλο το μήκος και πλάτος της οικοδομής.

Προηγουμένως τα ξύλα είχαν τοποθετηθεί στη λάσπη της λιμνοθάλασσας κοντά στη Χώρα.

Οι κορμοί σκεπάζονταν με μείγμα τριών διαφορετικών υλικών από ψιλή άμμο, πελεκητές πέτρες και σκόνη πορσελάνης, με αποτέλεσμα η θεμελίωση να κινείται ως ενιαίο σύνολο σε περίπτωση σεισμού.

Στη συνέχεια κατασκευάζονταν οι λίθινοι τοίχοι του ισογείου, στην εξωτερική πλευρά των οποίων και κυρίως στα σημεία μεταξύ των ανοιγμάτων τοποθετούνταν σίδερα που αγκιστρώνονταν στο ξύλινο πάτωμα του πρώτου ορόφου, ώστε να συγκρατηθεί η ξύλινη κατασκευή πάνω στη λιθοδομή του ισογείου.

Η κατασκευή του πρώτου ορόφου βασιζόταν πιο πολύ στη χρήση του ξύλου, ενώ ο τοίχος φτιαχνόταν με τρόπο που έκανε το σπίτι ευλύγιστο και σχημάτιζε την «υποδομή» για το πλέξιμο της ξυλοδεσιάς που έδινε στο κτίριο ένα ιδιαίτερο ύφος και ελαφράδα.

Τα ενδιάμεσα ανοίγματα που άφηνε η ξυλοδεσιά συμπληρώνονταν με κομμάτια τούβλων ενωμένων με λάσπη από άμμο, ασβέστη και πορσελάνη, που προστάτευαν την πλατιά επιφάνεια του ξύλινου τοίχου από τις σεισμικές δονήσεις, από «κατακρημνίσεις», παραμορφώσεις και καταστροφές. Τέλος τοποθετούνταν η οροφή του σπιτιού, που ήταν κι αυτή ξύλινη.

Υποστυλώματα

Το κτίριο υποστυλωνόταν από το έδαφος του ισογείου μέχρι το πάτωμα του πρώτου ορόφου μ’ ένα δεύτερο ξύλινο σύστημα από κολόνες, οι οποίες τοποθετούνταν σε μικρή απόσταση από τη λίθινη κατασκευή, ώστε να αποφεύγεται η σύγκρουση του ξύλου με τον πέτρινο τοίχο σε περίπτωση σεισμικών δονήσεων. Αυτός ήταν ο λεγόμενος «αντισεισμικός αρμός».

Με το βοηθητικό αυτό υποστύλωμα, σε περίπτωση σεισμού μπορούσε να καταρρεύσει από τη δόνηση ο εξωτερικός λίθινος τοίχος του ισογείου, πάντα όμως προς την πλευρά του δρόμου και ποτέ προς το εσωτερικό του κατωγιού. Συχνά οι κάτοικοι φρόντιζαν το πάνω τμήμα να είναι ελαφρύ και το κάλυπταν με λαμαρίνα που βαφόταν σε απαλά χρώματα, τεχνική που διατηρείται μέχρι σήμερα.

Nooz.gr :
Φωτό: ΗΡΑΚΛΗΣ ΜΗΛΑΣ

Τελευταία τροποποίηση στις Σάββατο, 05 Δεκέμβριος 2015 22:18